چرا قیمت ها این گونه در حال افزایش هستند؟/ در این شرایط طلا و ماشین بخریم یا نه؟

 اقتصاد ایران بعد از جنگ دچار التهابات شدیدی شده است. قیمت ها مجددا بالا رفته اند. فنر قیمت طلا در رفته، نرخ ارز افزایشی شده و به طور کلی، شاهد افزایش قیمت های بی منطقی در کالاهای مصرفی مانند خوراکی ها، خودرو، لوازم خانگی و ... هستیم. افزایش قیمت پژو ۲۰۷ در یک روز از ۱ میلیارد به ۳ میلیارد تومان و افزایش مثلا یک گرم طلا در طول چند روز از ۱۵ میلیون تومان به ۲۰ میلیون تومان به خوبی نشان دهنده التهاب در بازار است؛ التهابی که هیچ منطق اقتصادی ندارد و به نظر می رسد معلول شرایط روانی حاصل از مسائل سیاسی باشد.

پایان نامشخص جنگ‌۴۰ روزه، تمدید یک طرفه آتش‌بس دوم توسط آمریکا بدون پذیرش ایران، وجود التهاب در لبنان و بالا رفتن احتمال آغاز مجدد جنگ میان حزب الله و اسرائیل، محاصره دریایی ایران توسط آمریکا و بسته بودن تنگه هرمز توسط ایران و وجود ریسک درگیری در آب‌های جنوب و به خصوص، نامشخص بودن آینده مذاکرات اسلام آباد و نبود چشم‌انداز روشن از آینده، سبب شده که بازار دچار التهاب شود.

این التهاب معلول فضای "تعلیق" است. تعلیق یک سم مهلک برای فضای اقتصادی کشور است. تعلیق از طرفی سبب رکود می‌شود و از سوی دیگر، منجر به التهاب روانی بازار و افزایش بی رویه قیمت ها می گردد .

فروشنده و خریدار چه باید بکند؟

اگر بپذیریم که وضعیت کنونی بازار معلول جو روانی حاصل از اتفاقات سیاسی بعد از جنگ است، باید این مساله را هم بپذیریم که این التهابات می‌توانند زودگذر باشند. فضای آینده مبهم است اما بسیاری از تحلیلگران سیاسی معتقدند این روند تعلیقی بر خلاف دوره های تعلیق طولانی که قبل از جنگ شاهدش بودیم، نمی تواند طولانی‌ باشد و دیر یا زود، ایران و آمریکای ترامپ یا وارد دور جدیدی از درگیری ها می شوند یا به توافق می رسند. هر کدام از این احتمالات در صورت وقوع، به معنی پایان دوره تعلیق است و می تواند روند افزایشی قیمت ها را پایان دهد.

به همین دلیل، برخی شهروندان و کسبه در خرید و فروش کالاها یا ارز و طلا دچار احتیاط شده و ترجیح داده اند دست نگه دارند چرا که در شرایط پرفشار و ملتهب فعلی، ریسک خرید و فروش بالا بوده و احتمال ضرر و زیان فروشنده یا خریدار زیاد است.

در همین رابطه، در برخی بازارها، فروشندگان دست از خرید و فروش کشیده اند و منتظر آینده هستند. در بازار طلا نیز برخی کسبه حاضر نیستند طلای مشتریان را با قیمت روز بازار مثلا ۲۰ میلیون تومان بخرند و با آگاهی از این نکته که فروشنده احتیاج مبرمی به پول دارد، جنس آنها را زیرقیمت می خرند.

شاید در این وضعیت، بهتر باشد در خرید و فروش برخی اقلام دقت کرد و با درک این موضوع که التهاب کنونی بازار بیشتر "روانی" بوده و معلول وضعیت سیاسی است، رفتار اقتصادی احتیاط‌آمیزتری را پیش گرفت.